Muhabbet kuşu (Melopsittacus undulatus)
:
Psittacidae familyasından, çok yaygın biçimde kafeslerde
beslenen
papağan türü.
Bu türün uzunluğu ortalama 19 cm' dir. Doğal renkleri sarı ve
yeşil olmasına karşılık değişinim sonucunda yüzlerce değişik
renkte muhabbetkuşu elde edilmiştir.
Hemen hemen tümünün yüzünde benekler ve üst bölümlerinde sık
sıralı çizgiler vardır. Erkek ve dişi birbirine benzerse de
gagalarının tabanındaki tüysüz deri mevsime bağlı olarak renk
değiştirebilir.
Doğal ortamları olan
Avustralya
otlaklarında büyük sürüler oluşturan bu kuşlar, tohumla
beslenir ve ağaç kovuklarında koloni halinde ürerler. Dişiler
yuvalara yılda iki kez 6-8 yumurta bırakırlar. Muhabbet kuşları
genellikle sağlam yapılıdır. Bakım altında 5-10 yıl yaşarlar.
Kanarya (Serinus canaria ):
Fringillidae
familyasından ötücü bir
kuş türü.
Bu kuşun anavatanı
Kanarya Adaları ve Madeira Adaları'dır. Kanarya, ismini
Latince'de köpek
anlamına gelen cannarie kelimesinden almıştır.
Açık alanlarda, çalılarda ve ağaçlarda yaşarlar. 1600'lü
yıllarda İspanyollar tarafından
Avrupa'ya getirilmişlerdir.
Bütün dünyaya yayılmış bir kafes kuşudur. Süs ve sesi için
beslenir.
Serçe
iriliğinde olup, evcilleri sarı renktedir. Boyları 13 cm.
civarındadır. Yabanilerin sırtı gri çizgili
zeytin yeşilidir, karnı sarımtrak yeşildir. Dişilerin
renkleri daha soluktur. Yabani kanaryaların sesi daha etkileyici
ve kuvvetli olduğu halde, kafes kanaryaları kadar değişken
değildir. Evcillerin renkleri, esaret hayatının etkisi ile
sarıya dönüşür. Nadir olarak beyaz ve kırmızımsı olanları da
vardır. Tohum ve taze bitkiyle beslenirler. Küçük sürüler
halinde etrafı ağaçlarla çevrili göl, dere gibi su kenarlarında
yaşarlar.
Dişiler tüy, kıl yosun ve köklerden ağaç veya çalılara fincan
şeklinde gizli yuvalar yaparlar. Dişi, kahverengi benekli açık
mavi renkli 3-5 yumurta yumurtlar. Kuluçka süresi 13 gündür. Bu
devrede erkek kanarya dişiyi devamlı besler. Yavrular çıplak ve
gözleri kapalı olarak yumurtadan çıkarlar. 17 günde tüylenerek
üçüncü hafta sonunda yuvayı terk ederler.
Papağan : Psittaciformes (papağansınlar) takımını
oluşturan kıvrık gagalı,
etli ve kalın dilli, parlak tüylü, sıcak yerlerde yaşayan
kuş türlerine
verilen ad.
Afrika,
Amerika,
Asya
ve
Okyanusya'nın tropikal orman bölgelerinde yaşarlar. Hepsi
canlı parlak tüylü ve kıvrık gagalıdır. Kafaları büyük,
boyunları kısa, taklit kabiliyetli zeki kuşlardır. Ayaklarını
bir el gibi rahatça kullanır. Genellikle
meyve
ve tanelerden meydana gelen besinlerini ayaklarıyla kavrayarak
gagalarına götürürler. Gaga o kadar kuvvetlidir ki, en çetin
cevizi bile bir darbede kırabilir. Bir metre boyuna ulaşan
Amerika ara'sı bir defada insan parmağını koparabilir. Kalın ve
kıvrık üst gaga hareketlidir. Alt gaga ise yiyecekleri kırmada
tabla vazifesi görür. Dil, kalın ve etlidir. Aynı zamanda
dokunma organı görevini de yapar.
Papağanlar tırmanıcı kuşlardır. Ayakları kısa ve ikisi önde,
ikisi arkada olmak üzere dört parmağa sahiptir. Ön parmakların
dipleri kısa bir zarla birbirine bağlıdır. Arkaya yönelik
birinci ve dördüncü parmak geriden kavrar ve gaganın yardımı ile
çeviklikle tırmanabilir. Tırmanma anında gagalarını üçüncü bir
ayak gibi kullanma özelliklerinden dolayı en iyi tırmanıcı
kuşlar olarak kabul edilirler.
Papağanlar tabii halde ağaçlarda yaşarlar. Ancak insan sesini
ve melodileri ezberleyerek tekrarlama kabiliyetlerinden dolayı,
birçok evde
kafeslerde beslenirler. Yuvalarını
ağaç
kovuklarına, kaya yarıklarına yaparlar. Eşler birbirlerine
bağlıdır. İri yapıda olanların dişileri yılda 2-3, küçükleri ise
daha çok yumurta yaparlar. Çeşitlerine göre tomurcuk, çiçek,
meyve ve tohumlarla beslenirler. Bu arada hayvansal besin alan
birkaç tür de mevcuttur.
Papağanların kanatları nispeten kısadır. Bununla beraber,
Yeni Zelanda papağanı hariç hepsi iyi uçucudur. Genelde çift
veya grup halinde çığlık çığlığa uçarlar.
Avustralya'da yaşayan
kakadular, binlerce fertten meydana gelen sürüler halinde
seyahat ederler. Beslenirken veya dinlenirken çok sakindirler.
Yeşil renklileri o kadar iyi
kamufle olur ki, çoğu zaman fark edilmezler. Tüyleri yeşil
hakim olmak üzere kırmızı, mavi, sarı, beyaz ve siyah olabilir.
Ortalama ömürleri 70 yıl kadar olan papağanların 315'ten fazla
çeşidi vardır. Tarım ürünlerine olan ziyanlarından dolayı bol
avlanmaktadırlar. Esaret hayatına rahat alıştıklarından kafeste
kolayca beslenebilirler. Fakat öldürücü papağan hastalığını (psittakoz)
insana bulaştırdıklarından zararlı olabilirler. Yeni bir
kelimeyi öğrendikleri zaman memeliler gibi mükafat beklemezler.
Verilecek cezadan da anlamazlar. Eğitimleri sabır ister.
Kafeslerine çiğnemeleri için ağaç parçaları koymak faydalıdır.
Gülünç davranışları, sevimliliği, şakacılığı ve konuşma
taklit kabiliyeti papağanı yüzyıllarca aranan kafes kuşu
yapmıştır. Yalnızlık çeken uzun yol denizcilerine ideal arkadaş
olmuştur. Kafestekiler 30-40 yıl yaşayabilir. Elli yıl
yaşayanları görülmüştür.
En tanınmış konuşan türü
jako'dur.
Erkeği dişisinden daha iyi konuşur. Çok kuvvetli hafızaları
sayesinde öğrendikleri kelimeleri manasını bilmeden tekrar
ederler. Tabiatta hürken, insanlarla hayvanları taklit
etmedikleri tetkik edilerek anlaşılmıştır.
Papağanlar dil yapısına göre iki ana gruba ayrılır:
- Ceviz ve meyveyle beslenen düz ve kaygan dilliler.
- Bitki özüyle beslenen fırça dilliler.
Kakadu: Cacatuidae familyasını oluşturan doğal olarak
Malakka Yarımadasın'dan Solomon adalarına kadar
uzanan bölgede ve
Avustralya'da bulunan
türlere verilen ad.
On yedi türden oluşan
bu
papağanların çoğu vücutlarına serptirilmiş
kırmızı ya da sarı renkleri dışında beyaz,
bazıları siyah renklidir.
Kıvrık ve sağlam gagaları kabuklu yemişleri
kırmaya, kökleri bulup çıkarmaya ya da
ağaç kabuklarının altındaki
böcek larvalarını avlamaya yarar. Solucana
benzeyen dilleri beslenmelerine yardımcı olur.
Kakadular ağaç tepelerinde yaşar ve ağaç
kovuklarında barınır. Gürültülü geniş sürüler
halinde tarla ürünlerini yağmalayarak zarar
verdikleri de olur.
Kakadular çok çeşitli sesler çıkarabilir.
Islık çalarlar ve telefon çalması ,insan sesi
gibi sesleri taklit edebilirler. İyi konuşabilme
yeteneğine sahip olanlarına ender olarak
rastlanır. Bazıları 50 yıldan fazla yaşar.
JAKO: Afrika gri papağanı olarak da adlandırılır...
30-35 cm boyutlarında gri ve siyah tonlardadır.
Kuyruğu kırmızı veya bordodur.60-70 yıla kadar
yaşadıkları bilinmektedir. Papağan türleri
arasında en zeki tür olarak bilinir. 1000
kelimeye kadar hafızası vardır. Amerika'lı Dr.
Irene Pepperberg'ün (bir gri papağan olan)
Alex üzerinde yaptığı araştırmalar, bu türün
altıya kadar sayabildiğini, çeşitli objelerin
isimlerini bildiğini, renkleri ve boyutları
ayırt edebildiğini göstermiştir.
Hint Bülbülü: Zebra ispinozu (Taeniopygia
guttata),
Estrildidae familyasından
Avusturalya'da ki çalılık ve
ağaçlarda doğal olarak bulunan ve son yüzyıl
içerisinde tüm Dünya'da sevilen bir ev hayvanı
olarak yayılmış olan kuş
türü.
Türkiye'de daha çok Hint bülbülü adı
ile tanılır, ama aslında
Hindistan'dan gelmez ve
bülbüllerle de akrabağlığı yoktur.
Ortalama boyu 9-10 cm'dir. Gagaları parlak
turuncu, renkleri gri, gri-kahverengi, beyaz ve
siyah kanat, boyun, göğüs çizgili olabilir.
Yaklaşık ömürleri 4-5 yıl arasındadır. Kuluçka
süresi 13 gün sürdüğü için çoğunlukla sık yavru
verirler. Bir seferde 5 ya da daha fazla yavru
yaparlar. Genç kuşlarının kendileri de 9. aydan
sonra üremeye başlar. Sürekli "bip bip" ya da "vik
vik" gibi sesler çıkarırlar. Besin olarak ençok
ak darı, tohumlu bitkiler, ve böceklerle
beslenirler. Zebra ispinozunun açık kahve,
kestane kanatlı beyaz, gümüş ve krem rengi
mutasyonları vardır.
|